ขายทอดตลาดแล้วเจ้าหนี้ได้เงินเมื่อไร ทำไมได้ไม่เท่าราคาขาย (ซีรีส์บังคับคดี ตอนที่ 8)

คำตอบสั้น: เมื่อขายทอดตลาดได้หรือได้เงินจากการอายัด เจ้าพนักงานบังคับคดีจะจัดทำบัญชีแสดงรายการรับ-จ่าย และนัดผู้เกี่ยวข้องมาตรวจ เงินที่เจ้าหนี้ได้อาจน้อยกว่าราคาขาย เพราะต้องหักค่าธรรมเนียมและค่าใช้จ่ายในการบังคับคดี และผู้มีสิทธิได้รับชำระก่อน เช่น ผู้รับจำนองหรือผู้ทรงบุริมสิทธิเหนือทรัพย์ จะได้รับก่อนเจ้าหนี้สามัญ หากเห็นว่าบัญชีไม่ถูกต้อง คัดค้านต่อเจ้าพนักงานได้

บัญชีรับ-จ่ายคืออะไร

เอกสารที่เจ้าพนักงานบังคับคดีจัดทำ แสดงเงินที่ได้จากการขายหรือการอายัด ค่าธรรมเนียมและค่าใช้จ่าย และการแบ่งเงินให้ผู้มีสิทธิแต่ละราย เจ้าพนักงานจะนัดให้มาตรวจรับรองบัญชี

ทำไมได้ไม่เท่าราคาขาย

• ค่าธรรมเนียมและค่าใช้จ่ายในการบังคับคดี
• ผู้มีสิทธิได้รับชำระก่อน เช่น ผู้รับจำนอง ผู้รับจำนำ หรือผู้ทรงบุริมสิทธิเหนือทรัพย์ที่ขาย ซึ่งยื่นคำร้องต่อศาลขอรับชำระหนี้ก่อนเจ้าหนี้สามัญ
• เจ้าของรวม ได้รับเงินตามส่วนของตน
• ผู้ขอเฉลี่ยทรัพย์ ที่ศาลอนุญาต ได้รับเงินตามส่วนแห่งหนี้ (ตอนที่ 10)
• หนี้ค่าส่วนกลางของห้องชุดหรือที่ดินจัดสรร ตามที่นิติบุคคลแจ้ง (ตอนที่ 7)

ถ้าบัญชีไม่ถูกต้อง

ยื่นคำร้องคัดค้านต่อเจ้าพนักงานบังคับคดีได้ และเจ้าพนักงานจะรอการจ่ายเงินไว้จนกว่าคดีจะถึงที่สุด (ตามเอกสารของกรมบังคับคดี) ควรตรวจยอดหนี้ ดอกเบี้ย เงินที่ลูกหนี้เคยชำระ และลำดับผู้มีสิทธิอย่างละเอียดก่อนรับรองบัญชี

การขอรับเงิน

ยื่นขอรับเงินพร้อมเอกสารแสดงตัวผู้มีสิทธิ เช่น บัตรประชาชน หรือหนังสือรับรองนิติบุคคล หากให้ผู้อื่นรับเงินแทน ต้องมีหนังสือมอบอำนาจที่ระบุอำนาจรับเงินชัดเจน (ตอนที่ 2) และตรวจว่าเงินเข้าบัญชีจริงพร้อมคำนวณหนี้คงเหลือ

คำถามที่พบบ่อย

ได้เงินไม่ครบหนี้ ทำอะไรต่อได้
หนี้ที่เหลือยังบังคับคดีต่อได้ภายในระยะเวลาบังคับคดี โดยสืบหาทรัพย์อื่นของลูกหนี้

ทรัพย์ติดจำนองเกินราคา ควรยึดไหม
ถ้าเงินขายหักหนี้จำนองแล้วไม่เหลือ เจ้าหนี้สามัญอาจไม่ได้รับเงิน จึงควรประเมินความคุ้มค่าก่อนยึด (ตอนที่ 3)

อ้างอิง: กรมบังคับคดี ไขปัญหาบังคับคดีแพ่ง (บัญชีรับ-จ่าย); คู่มือติดต่อราชการ (ผู้มีสิทธิได้รับชำระก่อน, เจ้าของรวม); แผนภูมิขั้นตอนการจ่ายเงิน