คลังความรู้ › คริปโต · อ่าน 6 นาที
ฝากคริปโตไว้กับแพลตฟอร์ม ใครเป็นเจ้าของ และเมื่อถอนไม่ได้ต้องทำอย่างไร (คริปโตกับกฎหมาย ตอนที่ 2)
คำตอบสั้น: เหรียญที่ลูกค้าฝากไว้กับผู้ให้บริการที่ได้รับอนุญาตยังเป็นทรัพย์สินของลูกค้า ผู้ให้บริการมีหน้าที่เก็บรักษาแยกจากทรัพย์สินของตนตามหลักเกณฑ์ของ ก.ล.ต. แต่บริการฝากเหรียญรับผลตอบแทนบางประเภทอาจมีเงื่อนไขให้นำเหรียญไปใช้ต่อหรือโอนไปบริษัทอื่น เมื่อแพลตฟอร์มระงับการถอน ให้เก็บหลักฐานทันที ตรวจยอดทรัพย์ แจ้งผู้ให้บริการเป็นหนังสือ ร้องเรียน ก.ล.ต. และพิจารณาดำเนินคดีภายในกำหนดเวลา
กระเป๋าซื้อขาย กับ บริการฝากรับผลตอบแทน ไม่เหมือนกัน
- กระเป๋าซื้อขายปกติ ผู้ให้บริการเก็บรักษาเหรียญแทนลูกค้า ต้องจัดทำบัญชีแยกรายลูกค้า และเก็บแยกจากทรัพย์สินของบริษัท
- บริการฝากเหรียญรับผลตอบแทน ผลตอบแทนต้องมาจากที่ใดที่หนึ่ง เงื่อนไขอาจให้นำเหรียญไปให้กู้ยืม ลงทุนต่อ หรือโอนไปบริษัทในเครือที่ต่างประเทศ ความเสี่ยงจึงสูงกว่ากระเป๋าซื้อขายมาก
ยอดที่แสดงในแอปเป็นข้อมูลที่ผู้ให้บริการบันทึก ไม่ได้พิสูจน์โดยลำพังว่าเหรียญยังอยู่ในความครอบครองของบริษัทจริง
อ่านเงื่อนไขส่วนใดเป็นพิเศษ
- คู่สัญญาเป็นบริษัทใด และกฎหมายของประเทศใดใช้บังคับ
- ผู้ให้บริการนำเหรียญไปใช้ได้หรือไม่ และนำไปทำอะไร
- ระยะเวลาล็อก เงื่อนไขการถอน และสิทธิระงับการถอน
- การเปลี่ยนเงื่อนไขภายหลัง ต้องแจ้งอย่างไร และลูกค้ากดยอมรับเมื่อใด
เก็บเงื่อนไขทุกฉบับที่เคยยอมรับ เพราะฉบับที่ใช้บังคับคือฉบับในวันทำธุรกรรม ไม่ใช่ฉบับล่าสุดเสมอไป
เมื่อแพลตฟอร์มระงับการถอน ทำอะไรก่อน
- บันทึกภาพหน้าจอยอดทรัพย์แยกรายเหรียญทุกกระเป๋า และบันทึกวิดีโอการกดถอนที่ไม่สำเร็จ ให้เห็นวันที่และข้อความแจ้งเตือน
- ดาวน์โหลดรายงานธุรกรรม รายงานฝากถอน และรายงานสินทรัพย์เท่าที่ระบบยังให้ดาวน์โหลดได้
- เก็บประกาศระงับบริการ อีเมล และข้อความจากฝ่ายบริการลูกค้าฉบับเต็ม พร้อมวันที่
- ทำหนังสือถึงผู้ให้บริการขอให้คืนหรือโอนทรัพย์ ระบุบัญชี เหรียญ และจำนวน เก็บหลักฐานการส่ง
- ร้องเรียนต่อสำนักงาน ก.ล.ต. พร้อมหลักฐาน
- ปรึกษาทนายเรื่องกำหนดเวลาร้องทุกข์และดำเนินคดี ก่อนเวลาผ่านไป
อย่าส่งรหัสผ่านหรือ OTP ให้ใคร แม้อ้างว่าจะช่วยกู้ทรัพย์คืน และอย่าโอนเงินเพิ่มเพื่อ "ปลดล็อก" บัญชี
การเรียกทรัพย์คืนทำได้ทางไหน
- ทางแพ่ง ฟ้องให้คืนทรัพย์หรือใช้ราคา และค่าเสียหายตามสัญญาหรือฐานละเมิด
- ทางอาญา ถ้าข้อเท็จจริงเข้าองค์ประกอบความผิด เช่น ฉ้อโกงหรือยักยอก ผู้เสียหายร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวน หรือฟ้องคดีเองต่อศาลได้ (รายละเอียดในตอนที่ 3)
ช่องทางที่เหมาะขึ้นกับข้อเท็จจริง พยานหลักฐาน และสถานะทรัพย์สินของผู้ต้องรับผิด การฟ้องคดีไม่ได้หมายความว่าจะได้ทรัพย์คืนเสมอ
ตัวอย่างสมมติ
นาง ข. ฝากเหรียญในบริการรับผลตอบแทนรายวัน ต่อมาแพลตฟอร์มประกาศระงับการถอนเพราะบริษัทคู่สัญญาที่ต่างประเทศมีปัญหาสภาพคล่อง นาง ข. บันทึกยอดทรัพย์ ดาวน์โหลดรายงาน เก็บประกาศ และส่งหนังสือขอคืนทรัพย์ แล้วนำเอกสารทั้งหมดไปร้องเรียนและปรึกษาทนาย ตัวอย่างนี้สมมติขึ้นเพื่ออธิบาย ไม่ใช่คดีจริง
คำถามที่พบบ่อย
แพลตฟอร์มปิดตัว เหรียญของเรากลายเป็นของบริษัทไหม
ไม่ เหรียญที่เก็บรักษาแทนลูกค้ายังเป็นของลูกค้า แต่การติดตามคืนขึ้นกับว่าเหรียญยังอยู่ที่ใด และเงื่อนไขบริการให้นำไปใช้ต่อหรือไม่
ยอดในแอปยังขึ้นครบ แปลว่าทรัพย์ยังอยู่ใช่ไหม
ไม่แน่เสมอ ยอดในแอปเป็นข้อมูลที่ระบบบันทึก ต้องตรวจประกอบกับรายงานธุรกรรมและข้อมูลอื่น
ต้องส่งหนังสือทวงถามก่อนแจ้งความไหม
ไม่ใช่เงื่อนไขของการดำเนินคดีอาญาทุกฐาน แต่หนังสือทวงถามและคำตอบเป็นหลักฐานที่มีประโยชน์
อ่านต่อในซีรีส์
- ตอนที่ 1: คริปโตในสายตากฎหมายไทย ใครกำกับ และต้องตรวจอะไรก่อนใช้บริการ
- ตอนที่ 3: ฐานความผิดอาญาที่พบในคดีคริปโต
อ้างอิง: พ.ร.ก. การประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัล พ.ศ. 2561 และที่แก้ไขเพิ่มเติม และหลักเกณฑ์การเก็บรักษาทรัพย์สินของลูกค้าของสำนักงาน ก.ล.ต.
ส่งข้อเท็จจริงและเอกสารเบื้องต้นให้ทนายประเมินทาง LINE OA แล้วสำนักงานจะแจ้งแนวทางและค่าบริการก่อนเริ่มงาน
ปรึกษาทาง LINE OA @pamooklawบทความนี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาเฉพาะคดี หากต้องการประเมินข้อเท็จจริงของคุณ ติดต่อสำนักงานเพื่อนัดปรึกษา
